تحلیلی بر انتخابات پارلمانی ترکیه و پیروزی اسلامگرایان

احمد عباسی   

روز 31/4/86 ( 22/7/2007 م ) انتخابات پارلمانی ترکیه برگزار شد، در این انتخابات کاندیداهای حزب اسلام گرای عدالت و توسعه از میان چهارده حزب رقیب و 700 کاندیدای مستقل به پیروزی قاطع و چشمگیری دست یافتند ( یعنی حدود  47 درصد آراء و تصاحب 341 کرسی از مجموع 550 کرسی پارلمان که بالاتر از پیش بینیهای خود حزب هم بود ) و دوباره بر اریکه قدرت تکیه می زند ولی این بار با قدرت و پشتوانه بیشتری در عرصه سیاست داخلی و خارجی. این در حالی است حزب جمهوری خواه خلق که کمال اتاتورک بنیانگذارش می باشد تنها 9/20 درصد آراء را از آن خود ساخت، حرکت ملی گرا هم 2/14 درصد را کسب نمود. و برای نخستین بار 24 نفر از نمایندگان کردها نیز از مجموع 28 نماینده مستقل حائز اکثریت آراء به پارلمان راه یافته و از دیوار آهنین پارلمان – برای کردها - بالا رفتند و بالاخره این تلسم را شکستند، که این امر جای خوشحالی بسیاری برای کردها دارد و آینده خوبی را نوید می دهد – البته اگر این بار نیز مانند سال 1991 از سوگند قانونی به زبان کردی محروم نشده و به سرنوشت لیلا زانا دچار نگردند- . این افراد گرچه به صورت مستقل شرکت کرده اند ولی می توان نام تشکل سیاسی و یا فراکسیون مستقلی را بر آنان نهاد.

آگاهان سیاسی پیروزی حزب عدالت و توسعه را - که زمین لرزه سیاسی و پاسخی دندان شکن از سوی مردم به دخالت ارتش در امور سیاسی و حکومتداری بر می شمارند- معلول عوامل متعدد می دانند از جمله:

الف) رشد اقتصادی ترکیه در پنج سال گذشته.

ب) استقرار سیاسی و امنیتی.

ج) دارا بودن برنامه ی منظم و دقیق اجتماعی.

د) انجام اصلاحات سیاسی.

ه) اعتدال و میانه روی.

و) تلاش جدی برای پیوستن ترکیه به اتحادیه اروپا.

البته به نظر می رسد پارلمان آینده پارلمانی جنجالی و با خواستهای متعددی روبه رو باشد به ویژه آنکه تعدادی از نمایندگان کرد زبان نیز در آن حضور دارند، ولی با این وجود حزب عدالت و توسعه می تواند کارهای مهمی انجام دهد از جمله: اصلاح وتعدیل قانون اساسی که به وسیله ارتش پایه ریزی شده، تلاش جدی جهت پیوستن ترکیه به اتحادیه اروپا، چاره جویی برای حل معضل اساسی و تاریخی کردها و...

 معمولا احزاب یا افرادی که حکومت را در اختیار می گیرند به تدریج از جایگاه اجتماعیشان کاسته شده و اگر برای بار دوم خود را در بوته آزمایش قرار دهند میزان آرائشان کاهش می یابد ولی حزب عدالت و توسعه در تاریخ ترکیه تنها حزبی است که با وجود در دست داشتن قدرت محبوبیت اجتماعیش افزایش یافته و بر رقبای فکریش پیروز می گردد، زیرا حزب مزبور تا کنون سه بار در عرصه انتخابات شرکت جسته است: در انتخابات سال 2002 حدود 34 درصد،در انتخابات شهرداریهای 2004م 38 درصد را از آن خود کرد واین بار هم برعکس سایر احزاب درصد آراء و اعتماد ملیش بالا رفته است. شاید علت آن را بتوان در سیاستهای درست و منطقی وی جست و جو کرد ولی به هر حال این پیروزی از زاویه دید مسلمانان به عنوان نویدی در راستای برگشت اسلام به صحنه اجتماع و رخت بربستن نظام سکولاریسم تلقی می گردد که احزاب سکولاریست همواره کوشیده اند و می کوشند اسلام را از متن اجتماع بیرون کرده و نگذارند حکومت رنگ و بوی دینی داشته باشد، البته گرچه خود حزب ادعا می کند که پایبند اصول سکولاریسم خواهند ماند ولی احزاب دیگر و به خصوص ارتش همواره پیروزی حزب عدالت و توسعه را به عنوان خطری جدی برای از هم پاشیدن نظام لائیسم در ترکیه تلقی کرده اند و برخی از صاحب نظران نیز پیروزی حزب حاکم عدالت و توسعه را انقلابی علیه نظام سکولاریستی و زایش سیستم و زندگی تازه ای برای کشور ترکیه تفسیر می نمایند.

ما مسلمانان کرد زبان از حزب عدالت و توسعه انتظار داریم به گونه ای آرام و در چارچوب تفاهم با دیگر احزاب اولا: به پیاده کردن قوانین و مقررات اسلام اقدام نموده وثانیا: معضل تاریخی ملت مظلوم و ستمدیده کرد زبان را حل و فصل نماید- چنانکه بنیانگذار حزب ( رجب طیب اردوغان ) در نخستین نطق پس از پیروزی در جمع هواداران خود از مسأله کردها نیز سخن به میان آورد- که حل این معضل در چارچوب اجرای قوانین و مقررات اسلام و تحقق بخشیدن به خواست و اراده الهی قرار می گیرد، چون بر اساس تقدیر و سنن الهی ملت کرد نیز یکی از ملل بزرگ دنیا و اختلاف رنگها و زبانها از جمله نشانه های قدرت خداوند محسوب می گردد، پس بنابر این باید موضوع مزبور را با بینشی اسلامی و الهی بنگرد نه اینکه همچون کمالیستها ایشان را ترک وحشی قلمداد نموده و در جهت مسخ ملیتشان بکوشد.

آخر چرا نباید ملت بزرگ و اصیل کرد از حقوق مشروع و طبیعی خویش برخوردار شوند حال آنکه خداوند حکیم در قرآن کریم خطاب به همه ملل دنیا می فرماید: (يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُم مِّن ذَكَرٍ وَأُنثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِندَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ ) حجرات/13 [اى مردم ما شما را از مرد و زنى آفريديم و شما را ملت ملت و قبيله قبيله گردانيديم تا با يكديگر شناسايى متقابل حاصل كنيد در حقيقت ارجمندترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شماست بى‏ترديد خداوند داناى آگاه است ] پس بنابر این آیه شریفه:

 اولا: ملت کرد که یکی از ملل آفریده شده خداوند به شمار می آید طبق اراده و مشیئت الهی پدید آمده و هر گونه تلاشی در راستای حذف فیزیکی و فرهنگی او مبارزه با اراده حکیمانه خدا محسوب می گردد.

ثانیا: هدف از آفرینش انسانها و ملت ملت و قبیله قبیله کردنشان تفاهم و شناسایی متقابل یکدیگر است نه عداوت و دشمنی با هم و در اختیار گرفتن حکومت و فرمانروایی دنیا از سوی ملتی خاص و به بردگی کشاندن دیگر ملل موجود و یا حتی حذف فیزیکی آنان از صحنه اجتماع.

ثالثا: تنها معیار و میزان امتیاز و برتری انسانها بر یکدیگر تقوی و قانونمندی ایشان است آن هم در روز واپسین نه در دنیا، از این رو تمامی امتیازات دروغین و پوشالی دیگر از قبیل رنگ، زبان و... از درجه اعتبار ساقط می گردند.چنانکه پیامبر خدا ( ص ) در خطبه حجة الوداع که چکیده رسالتش را در آن مرور کرد با شفافیت و صراحت هرچه تمامتر خطاب به حضار فرمود: [ ای مردم! پروردگار و پدر شما یکی است، آگاه باشید که جز با معیار تقوا نه عرب بر غیر عرب، نه غیر عرب بر عرب، نه سرخ پوست بر سیاه پوست ونه سیاه پوست بر سرخ پوست دارای هیچ گونه امتیازی نمی باشد... ] [1]

بنابر این غصب و پایمال نمودن حقوق هر ملتی ظلم و رفع ظلم نیز جزو بزرگترین اعمال صالح و در دایره ی وسیع بندگی جای می گیرد. لذا ما از حزب اسلامگرای عدالت و توسعه انتظار داریم با اراده و تصمیم جدی و در عین حال با متانت و حوصله خستگی ناپذیر در راستای تحقق این امر گامهای بلند و استواری برداشته و به محرومیت ملت بزرگ و ستمدیده کرد پایان دهد. البته اگر بخواهد می تواند چون نسبت به گذشته از اعتبار و پشتوانه بیشتری برخوردار می باشد و نفوذ و اقتدار نظامیان نیز رو به زوال می گراید – انشاءالله.

به امید تحقق اهداف دیرینه ملت سرافراز کرد و رفع ستم از تمامی ملل محروم وستمدیده دنیا.